ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ---
ਦੋ ਡੀ.ਆਈ.ਜੀ., ਚਾਰ ਐਸ.ਐਸ.ਪੀ, ਡੀਸੀ ਤੇ ਹੋਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਦਰਜ਼
ਚੰਡੀਗੜ• 28 ਜੂਨ ( ਜੈ ਸਿੰਘ ਛਿੱਬਰ) ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦੀ ਘਟਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਬੀਤੇ ਸਾਲ ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਗਠਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰੀ ਜਸਟਿਸ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ (ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ) ਜੁਡੀਸ਼ੀਅਲ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਆਪਣੀ ਜਾਂਚ ਰਿਪੋਰਟ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਸਟਿਸ 30 ਜੂਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਚੀਫ ਸੈਕਟਰੀ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦੇਣਗੇ। ਸੂਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਜਿਥੇ ਕੁੱਝ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ, ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਵਲੋਂ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਵਰਤਣ ਤੇ ਬਰਗਾੜੀ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਥੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਤੈਅ ਨਿਯਮਾਂ, ਸ਼ਰਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਦੇਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਦੱਸਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ 1 ਜੂਨ 2015 ਨੂੰ ਬਰਗਾੜੀ ਕਲ•ਾਂ ਤੋਂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਾਵਨ ਸਰੂਪ ਚੋਰੀ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਅਕਤੂਬਰ 'ਚ ਬਹਿਬਲ ਕਲ•ਾਂ ਪਿੰਡ 'ਚ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਬੇਅਦਬੀ ਕੀਤੇ ਪੰਨੇ ਬਰਾਮਦ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸ ਘਟਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਦ ਸਿੱਖਾਂ 'ਚ ਵੱਡਾ ਰੋਸ ਫੈਲ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਦਫ਼ਤਰ 'ਚ ਰੋਜਾਨਾਂ ਸਪੋਕਸਮੈਨ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਜਸਟਿਸ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਾਈਕੋਰਟ ਤੋਂ ਬਤੌਰ ਜਸਟਿਸ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਦ ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਮੁਖੀ ਬਣੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੱਸਿਆਂ ਕਿ ਕਰੀਬ 206 ਗਵਾਹਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਦਰਜ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਸਿਵਲ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਬਰਗਾੜੀ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਦੌਰਾਨ ਜਖਮੀ , ਪੀੜਤ ਤੇ ਆਮ ਲੋਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਕੁੱਝ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਵੀ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਬਰਗਾੜੀ ਕਲ•ਾਂ ਵਿਖੇ ਵਾਪਰੇ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਦੇ ਚਸਮਦੀਦ ਗਵਾਹ ਹਨ। ਜਸਟਿਸ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ 'ਚ ਦੋ ਡੀ.ਆਈ.ਜੀ., ਐਸ.ਐਸ.ਪੀ. ਮੋਗਾ, ਮਾਨਸਾ, ਫਰੀਦਕੋਟ, ਫਿਰੋਜਪੁਰ , ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਲੁਧਿਆਣਾ ਸਮੇਤ ਕਈ ਡੀ.ਐਸ.ਪੀ ਰੈਂਕ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਰਗਾੜੀ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਦੌਰਾਨ ਵੱਖ ਵੱਖ ਡਿਊਟੀਆਂ 'ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੇ ਵੀ ਬਿਆਨ ਲਏ ਗਏ ਹਨ।
ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਦੇ ਜਵਾਬ 'ਚ ਜਸਟਿਸ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆਂ ਕਿ ਜਿਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਸੰਮਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਗਵਾਹ ਬਿਆਨ ਦੇ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਪਰ ਬਾਬਾ ਖੇਤਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਸੰਮਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਆਪਣੀ ਗਵਾਹੀ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੱਸਿਆਂ ਕਿ ਬਾਬਾ ਖੇਤਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਬਰਗਾੜੀ ਦੇ ਨੇੜ•ੇ ਕਾਰ ਸੇਵਾ ਦਾ ਡੇਰਾ ਦੱਸਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੋਲੀਆਂ ਦੇ ਖਾਲੀ ਕਾਰਤੂਸ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਚੁੱਕੇ ਸਨ , ਬਾਬਾ ਖੇਤਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਹ ਕਾਰਤੂਸ ਕਿਸਨੂੰ ਦਿਤੇ ਇਹ ਭੇਦ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਵਰਨਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਬਰਗਾੜੀ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਦੌਰਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਗਵਾਨ ਸਿੰਘ ਤੇ ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਗੋਲੀ ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਜਦੋਂਕਿ ਅੰਗਰੇਜ ਸਿੰਘ ਤੇ ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਮੇਤ ਦਰਜਨਾਂ ਲੋਕ ਜਖਮੀ ਹੋਏ ਸਨ। ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਕਮਿਸ਼ਨ ਗਠਿਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਨਵ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਗਠਨਾਂ ਵਲੋ ਵੀ ਜਸਟਿਸ ਮਾਰਕੰਡਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਪਬਲਿਕ ਕਮਿਸ਼ਨ ਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਸਟਿਸ ਮਾਰਕੰਡਾ ਵਲੋਂ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪੰਥਕ ਆਗੂ ਤੇ ਐਡਵੋਕੇਟ ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਚੀਮਾ, ਐਡਵੋਕੇਟ ਅਮਰ ਸਿੰਘ ਚਾਹਲ ਤੇ ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕਿਸ਼ਨਪੁਰਾ ਨੇ ਬਰਗਾੜੀ ਕਲ•ਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਕਰੀਬ ਢਾਈ ਦਰਜਨ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਜਸਟਿਸ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ ਕਮਿਸ਼ਨ ਕੋਲ ਪੇਸ਼ ਹੋਏ ਸਨ ਤੇ ਹਲਫੀਆਂ ਬਿਆਨ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਸਨ।
ਦੋ ਡੀ.ਆਈ.ਜੀ., ਚਾਰ ਐਸ.ਐਸ.ਪੀ, ਡੀਸੀ ਤੇ ਹੋਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਦਰਜ਼
ਚੰਡੀਗੜ• 28 ਜੂਨ ( ਜੈ ਸਿੰਘ ਛਿੱਬਰ) ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦੀ ਘਟਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਬੀਤੇ ਸਾਲ ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਗਠਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰੀ ਜਸਟਿਸ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ (ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ) ਜੁਡੀਸ਼ੀਅਲ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਆਪਣੀ ਜਾਂਚ ਰਿਪੋਰਟ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਸਟਿਸ 30 ਜੂਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਚੀਫ ਸੈਕਟਰੀ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦੇਣਗੇ। ਸੂਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਜਿਥੇ ਕੁੱਝ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ, ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਵਲੋਂ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਵਰਤਣ ਤੇ ਬਰਗਾੜੀ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਥੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਤੈਅ ਨਿਯਮਾਂ, ਸ਼ਰਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਦੇਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਦੱਸਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ 1 ਜੂਨ 2015 ਨੂੰ ਬਰਗਾੜੀ ਕਲ•ਾਂ ਤੋਂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਾਵਨ ਸਰੂਪ ਚੋਰੀ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਅਕਤੂਬਰ 'ਚ ਬਹਿਬਲ ਕਲ•ਾਂ ਪਿੰਡ 'ਚ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਬੇਅਦਬੀ ਕੀਤੇ ਪੰਨੇ ਬਰਾਮਦ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸ ਘਟਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਦ ਸਿੱਖਾਂ 'ਚ ਵੱਡਾ ਰੋਸ ਫੈਲ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਦਫ਼ਤਰ 'ਚ ਰੋਜਾਨਾਂ ਸਪੋਕਸਮੈਨ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਜਸਟਿਸ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਾਈਕੋਰਟ ਤੋਂ ਬਤੌਰ ਜਸਟਿਸ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਦ ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਮੁਖੀ ਬਣੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੱਸਿਆਂ ਕਿ ਕਰੀਬ 206 ਗਵਾਹਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਦਰਜ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਸਿਵਲ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਬਰਗਾੜੀ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਦੌਰਾਨ ਜਖਮੀ , ਪੀੜਤ ਤੇ ਆਮ ਲੋਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਕੁੱਝ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਵੀ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਬਰਗਾੜੀ ਕਲ•ਾਂ ਵਿਖੇ ਵਾਪਰੇ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਦੇ ਚਸਮਦੀਦ ਗਵਾਹ ਹਨ। ਜਸਟਿਸ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ 'ਚ ਦੋ ਡੀ.ਆਈ.ਜੀ., ਐਸ.ਐਸ.ਪੀ. ਮੋਗਾ, ਮਾਨਸਾ, ਫਰੀਦਕੋਟ, ਫਿਰੋਜਪੁਰ , ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਲੁਧਿਆਣਾ ਸਮੇਤ ਕਈ ਡੀ.ਐਸ.ਪੀ ਰੈਂਕ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਰਗਾੜੀ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਦੌਰਾਨ ਵੱਖ ਵੱਖ ਡਿਊਟੀਆਂ 'ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੇ ਵੀ ਬਿਆਨ ਲਏ ਗਏ ਹਨ।
ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਦੇ ਜਵਾਬ 'ਚ ਜਸਟਿਸ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆਂ ਕਿ ਜਿਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਸੰਮਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਗਵਾਹ ਬਿਆਨ ਦੇ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਪਰ ਬਾਬਾ ਖੇਤਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਸੰਮਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਆਪਣੀ ਗਵਾਹੀ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੱਸਿਆਂ ਕਿ ਬਾਬਾ ਖੇਤਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਬਰਗਾੜੀ ਦੇ ਨੇੜ•ੇ ਕਾਰ ਸੇਵਾ ਦਾ ਡੇਰਾ ਦੱਸਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੋਲੀਆਂ ਦੇ ਖਾਲੀ ਕਾਰਤੂਸ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਚੁੱਕੇ ਸਨ , ਬਾਬਾ ਖੇਤਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਹ ਕਾਰਤੂਸ ਕਿਸਨੂੰ ਦਿਤੇ ਇਹ ਭੇਦ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਵਰਨਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਬਰਗਾੜੀ ਗੋਲੀ ਕਾਂਡ ਦੌਰਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਗਵਾਨ ਸਿੰਘ ਤੇ ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਗੋਲੀ ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਜਦੋਂਕਿ ਅੰਗਰੇਜ ਸਿੰਘ ਤੇ ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਮੇਤ ਦਰਜਨਾਂ ਲੋਕ ਜਖਮੀ ਹੋਏ ਸਨ। ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਕਮਿਸ਼ਨ ਗਠਿਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਨਵ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਗਠਨਾਂ ਵਲੋ ਵੀ ਜਸਟਿਸ ਮਾਰਕੰਡਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਪਬਲਿਕ ਕਮਿਸ਼ਨ ਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਸਟਿਸ ਮਾਰਕੰਡਾ ਵਲੋਂ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜਨਤਕ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪੰਥਕ ਆਗੂ ਤੇ ਐਡਵੋਕੇਟ ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਚੀਮਾ, ਐਡਵੋਕੇਟ ਅਮਰ ਸਿੰਘ ਚਾਹਲ ਤੇ ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕਿਸ਼ਨਪੁਰਾ ਨੇ ਬਰਗਾੜੀ ਕਲ•ਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਕਰੀਬ ਢਾਈ ਦਰਜਨ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਜਸਟਿਸ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ ਕਮਿਸ਼ਨ ਕੋਲ ਪੇਸ਼ ਹੋਏ ਸਨ ਤੇ ਹਲਫੀਆਂ ਬਿਆਨ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਸਨ।
